فصلنامه فرهنگی،هنری،ادبی،تاریخی استارباد

اِستارباد تصحیف"إسترآباد",نام پیشین گرگان کنونی و استان گلستان است!

 

    زنده یاد استاد میرزا محمدعلی عبهری گرگانی فرزند محمدصادق سپهر، شاعر، ادیب و روزنامه نگار برجسته معاصر گرگان در سال 1278 در محله میدان استرآباد و در خانواده ای متدین و مذهبی متولد گردید. پدرش از پهلوانان و نیکوکاران بنام شهر بود و یکی از برگزارکنندگان مجالس عزاداری امام حسین (ع) که از مشهورترین علمداران شهر نیز به حساب می آمد و در سال 1315 درگذشت. محمدعلی از حدود 6-7 سالگی به سرایش شعر پرداخت و از همان اوان کودکی تحت نظارت دایی اش شیخ محمد عبقری استرآبادی قرار گرفت و به تحصیل علوم اسلامی، ادب فارسی و دیگر دانش های ابتدایی آن زمان مشغول گردید. شهرت محمدعلی در شعر به سرعت فزونی یافت و به همین مناسبت مربی و دایی اش در مجلسی که برای اعطای تخلص به این شاعر نوجوان با حضور برخی فضلا و مشاهیر شهر ترتیب داده شده بود از فرط علاقه و دلبستگی، محمدعلی سپهر را به تخلص عبهری که تنها بک حرف با نام خانوادگی خودش (عبقری) تفاوت داشت، منتسب ساخت. تخلصی که بعدها به نام خانوادگی وی نیز مبدل گردید.

                                                 

                                     

 

                                

    عبهری با یادگیری زبان فرانسه پرداخت و در گرگان نخستین کتابخانه و قرائت خانه عمومی را پایه ریزی کرد. وی فارغ از فعالیت های ادبی و شعری به انجام امورات فرهنگی و اجتماعی نیز مبادرت می ورزید چنانکه در سال 1314 خورشیدی با حکم رئیس الوزراء و وزیر داخله به عضویت انجمن بلدیه (شهرداری) گرگان درآمد در همین سال با انتشار نخستین نشریه گرگان به نام «نامه قابوس» که به صورت هفتگی به چاپ می رسید پایه گذار فعالیت های مطبوعاتی و روزنامه نگاری در زادگاه خویش شد. نامه قابوس نشریه ای علمی، ادبی، اخلاقی، اجتماعی، فکاهی و اقتصادی بود که با مدیریت داخلی محمد سپاهانی (شیوا) در محل چاپخانه گرگان اداره و منتشر می گردید. از همکاران دیگر عبهری در این جریده می توان به مرحوم دکتر عباس سپهر و سید رضا عرفانی اشاره کرد. نامه قابوس همچنین مورد تشویق و تقدیر قاطبه گرگانی ها به خصوص رؤسای وقت از جمله میرزا رضا حکت حاکم گرگان، ابوتراب غفاری کفیل عدلیه، ضیاءالدین جناب رئیس معارف و میرزا احمد رفعت شهردار قرار گرفت. این نشریه چنانکه خود عبهری در آگهی مورخ 9/8/1321 منتشر نموده « در اثر مواجهه با طوفان مشکلات، انجام خدمتی را که به عهده داشت از تحمل خود خارج دید و در آغاز سال 1315 خود به خود در محاق تعطیل فرو رفت.» هرچند عبهری در این آگهی نوید انتشار مجدد نشریه خود را به صورت هفته ای سه شماره می دهد اما هرگز دیگر توفیقی برای چاپ مجدد آن حاصل نمی شود. عبهری در دهه سی به تهران رفت و در آنجا به ادامه فعالیت های فرهنگی خود پرداخت همکاری شاعرانه وی با نشریات سراسری آئین اسلام و درس هایی از مکتب اسلام، نشان از میزان تعلق و وابستگی او به دین مبین اسلام دارد.

    محمدعلی خان عبهری سرانجام در سال19/1/1350 در تهران چشم از جهان فرو می بندد و در شماره 22 از  قطعه ششم ردیف 52 در بهشت زهرا مدفون می گردد. از وی فرزندی ادیب و شاعر به جای مانده است به نام محمدتقی عبهری متخلص به پرنیان که در سال 1303 در گرگان متولد گردید و در سال 1380 با انتشار کتاب «ارمغان ادب»، به مناسبت یکصدمین سال تولد پدرش، برخی از اشعار و آثار ادبی او را که هرگز به صورت کتاب به طبع نرسیده بود، منتشر ساخت. پرنیان همچنین کتاب اشعار خود را با عنوان «برگی از پائیز» در سال 1389 توسط انتشارات مرشد تهران به طبع رسانید.

نویسنده: علی بایزیدی / منبع: همشهری گلستان 


برچسب‌ها: محمدعلی عبهری, محمدتقی عبهری, نامه قابوس, مشاهیر گرگان
+ نگاشته شده در  دوشنبه ۳۱ تیر ۱۳۹۲ساعت 18:52  توسط علی بایزیدی (ع.سروش)  |